Basiselementen van een verhaal

BASISELEMENTEN VAN EEN VERHAAL

Schrijftips voor aspirant-schrijvers van spannende verhalen (thrillers)

"Schrijven" is geen exacte wetenschap, maar een (schrijf) kunst.

 

 

"Hoe kan ik een boeiende roman schrijven? "

 

Als een beginnende schrijver zich deze vraag stelt, heeft hij al iets weg van een schrijver. Dat betekent dat hij een behoefte heeft om een verhaal te schrijven, wat hij door een zo groot mogelijk publiek gelezen wil hebben. Hij heeft al een idee waarover hij wil schrijven. Een onderwerp. Wellicht heeft hij al enige ervaring opgedaan met het schrijven van korte verhalen. Of heeft hij studies geschreven. Analyses. Of verhandelingen. Waarschijnlijk heeft hij ook talent, is hij begaafd in het vertellen van verhalen, heeft hij een grote verbeeldingskracht. Zelden zal iemand die geen aanleg heeft iets op papier zetten of de behoefte krijgen een roman te schrijven.

 

Maar hoe een roman schrijven?

 

Er zijn wellicht duizenden handleidingen gepubliceerd over "schrijven voor beginnelingen". Er worden heel wat cursussen aangeboden op internet. Toch ben ik van mening dat een volwassene die nog moet leren schrijven, nooit een auteur zal worden die door een groot publiek zal gelezen worden. Of van wie het werk door grote uitgeverijen gepubliceerd zal worden. Dus richt ik mijn schrijftips aan diegene die kunnen schrijven, die weten dat een verhaal een begin, een middenstuk en een einde of climax hebben. Dezelfde indeling van een kort verhaal. Ik richt me tot degenen die hun taal goed beheersen.

Men heeft talent of men heeft er geen. Maar talent alleen volstaat zelden. Ook een getalenteerde sportman moet blijven trainen om "top" te blijven. Deze regel geldt ook voor een schrijver. Een Amerikaanse auteur zei me eens dat je dagelijks tien pagina's moet schrijven, ook al werk je niet aan een roman. Tien pagina's over om het even welk onderwerp. Ik ga met hem akkoord.

Maar als je aan de basisvoorwaarden voldoet om aan het grote werk te beginnen, waar moet je dan op letten?

 

Een verhaal bestaat uit een aantal elementen.

 

A. De protagonisten. Deze personen hebben allemaal een "verborgen probleem". Hun gedragspatroon wordt onbewust bepaald door een gebeurtenis in het verleden, een traumatische ervaring. Een gedrag dat ook aangevoeld wordt door de medemensen en wat de oorzaak kan zijn van een beginincident(niet noodzakelijk). Heel wat filmthrillers beginnen met een gebeurtenis uit het verleden, jaren voordat het eigenlijke verhaal begint. Bijvoorbeeld: een kind ziet zijn ouders vermoorden. Ziet hoe zijn moeder wordt geslagen, enz...Dat "verborgen probleem" kun je in de loop van het verhaal onthullen. Soms gebeurt dat door flashbacks (opgepast, die moeten ook flash=kort zijn).

 

 

B.Het beginincident. Zonder incident geen verhaal. Voor het incident bevindt het hoofdpersonage zich in relatief evenwicht. Een zwaar incident zal dit verstoren en daar begint het eigenlijke verhaal. Het gedrag van het personage zal veranderen, zal een invloed hebben op zijn omgeving. (Familie, vrienden, vijanden). Voorbeeld: Een brave huisvader jaagt zelf op de ontvoerders van zijn zoon omdat hij geen vertrouwen heeft in de politie. Elke normale mens zal de "ontvoering" overlaten aan de politie. Maar deze man heeft iets meegemaakt: hij is de schuld aan de dood van een persoon omdat hij op de politie vertrouwde. Daar krijgt hij nachtmerries van. Dat zal hem tot een jager maken omdat hij weet dat als het losgeld betaald is, zijn zoontje zal gedood worden (daar is hij van overtuigd).

 

 

C. Nevenlijnen. Een roman bevat meestal meerdere verhaallijnen. Afgezien van het hoofdverhaal, zijn er nevenlijnen waarin de personages het "verborgen probleem" van het hoofdpersonage anders zullen belichten en hem nog meer onder druk zetten. Voorbeeld: zijn beste vriend doet alles om hem te overtuigen de zaak aan de politie over te laten. Als dat niet lukt, blijft hij bij hem om te helpen(?).

 

 

D. Keerpunten. Elk kwart van een verhaal is een keerpunt. Dat is de plaats waar het hoofdpersonage probeert - en er bijna in slaagt - zijn relatief evenwicht terug te vinden. Maar het lukt net niet en zijn wanhoop en twijfels zullen nog groter zijn.

 

 

E. Evolutie van het personage. Eerst zal de hoofdpersoon reageren op wat er met hem zelf gebeurt. Langzamerhand zal hij zelf initiatieven nemen.

 

 

F. Verplicht keerpunt. Dit kun je vergelijken met het beginincident, maar nog dramatischer. Als hij er niet in slaagt dit te meesteren, staat hij op het punt ten onder te gaan. Hij wil sterven (overtuigd dat zijn zoon dood is). Dan gebeurt er iets dat hem overtuigt om verder te doen.

 

 

G. Crisis. De hoofdpersoon begint te begrijpen dat hij zijn "verborgen probleem" niet meer kan negeren. Hij moet ermee in het reine komen om uit zijn moeilijke situatie te geraken. Bijvoorbeeld: iemand die aan hoogtevrees lijdt moet die overwinnen om de persoon die hem lief is te kunnen redden. (gebruikt in een Hitchcock film)

 

 

H. De climax. De hoofdpersoon slaagt er eindelijk in zijn fantomen uit het verleden, zijn "verborgen probleem", onder ogen te zien en zijn relatief evenwicht te herstellen. (Hij redt zijn zoontje uit de handen van de ontvoerder). In het tegengestelde geval, krijg je een dramatisch einde. Bijvoorbeeld: de ontvoerder wordt gesnapt, maar door te lang te hebben geaarzeld sterft zijn zoon door gebrek aan zuurstof.

Wat ik hier vermeld zijn basiselementen die in bijna elke roman voorkomen. Als je deze begrippen begrijpt, lees dan een klassieke thriller en analyseer die bij het lezen. Thrillers van Harlan Coben, Robert Ludlum, Baldacci en zovele andere Amerikaanse bestseller auteurs volgen dit patroon. Diegenen die de tv-serie 24 uur en de avonturen van Jack Bauer volgen, vinden daarin al de opgesomde elementen in terug.

 

 

TIP: een auteur moet niet alleen veel schrijven, maar ook veel lezen.

Iemand die veel leest, weet wat boeit. Er zijn boeken die je meteen verder leest tot aan het einde, andere die je na tien pagina's doen geeuwen.

 

De volgende keer heb ik het over de vertelperspectieven.

BANK